Thương mại điện tử (Electronic Commerce – e-commerce) là hoạt động mua bán, trao đổi hàng hóa, dịch vụ qua các kênh điện tử, chủ yếu qua Internet. Phạm vi của thương mại điện tử mở rộng từ mua sắm trực tuyến, thanh toán điện tử đến các dịch vụ tài chính, nội dung số và các mô hình kinh doanh trực tuyến khác.

Tại sao thương mại điện tử lại quan trọng trong đời sống?

Trong đời sống, thương mại điện tử đã giúp giảm thiểu thời gian, chi phí, tối ưu hóa trải nghiệm khách hàng, từ việc lựa chọn sản phẩm, mua hàng đến thanh toán và vận chuyển. Đặc biệt trong bối cảnh đại dịch Covid-19, thương mại điện tử còn giúp duy trì hoạt động kinh doanh, giữ liên lạc và phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng một cách an toàn hơn.

Các xu hướng nổi bật của thương mại điện tử trong đời sống hiện nay

Thị trường thương mại điện tử Việt Nam đang chứng kiến những bước phát triển nhanh chóng, kéo theo nhiều xu hướng mới nổi bật.

Xu hướng sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn

Các công nghệ AI và phân tích dữ liệu ngày càng đóng vai trò quan trọng trong cá nhân hóa trải nghiệm mua sắm, dự đoán xu hướng tiêu dùng và tối ưu hóa logistics.

Thương mại điện tử xuyên biên giới

Người tiêu dùng ngày càng dễ dàng tiếp cận các sản phẩm quốc tế, đồng thời các doanh nghiệp Việt cũng mở rộng thị trường ra quốc tế.

Thanh toán điện tử và ví điện tử phát triển mạnh

Các phương thức thanh toán tiện lợi như MoMo, ZaloPay, và các hình thức QR code đã giúp gia tăng trải nghiệm mua sắm suôn sẻ, không rườm rà.

Mô hình marketplace và social commerce

Nhiều nền tảng thương mại điện tử như Shopee, Lazada, Tiki xuất hiện và cạnh tranh mạnh mẽ. Bên cạnh đó, bán hàng qua mạng xã hội như Facebook, Zalo cũng trở thành trào lưu mới.

Đưa thương mại điện tử hướng tới trải nghiệm khách hàng

Từ dịch vụ khách hàng trực tuyến, livestream bán hàng, cho tới công nghệ AR, VR giúp khách hàng có trải nghiệm chân thực hơn.

Các kênh thương mại điện tử phổ biến tại Việt Nam

Dưới đây là một số nền tảng và phương thức thương mại điện tử chính đang hoạt động mạnh mẽ:

1. Các sàn thương mại điện tử (marketplace)

Các nền tảng này tập hợp nhiều nhà bán hàng, cung cấp đa dạng sản phẩm cho người tiêu dùng.

2. Website bán lẻ trực tuyến

Các doanh nghiệp tự xây dựng website riêng để bán hàng trực tiếp tới khách hàng.

3. Bán hàng qua mạng xã hội

Sử dụng các nền tảng như Facebook, Instagram để tiếp cận khách hàng một cách tự nhiên và thân thiện.

4. Ứng dụng di động

Các app thương mại điện tử, đặc biệt tích hợp dịch vụ thanh toán và vận chuyển, ngày càng tăng trưởng nhờ sự tiện lợi.

5. Các dịch vụ đặt hàng và giao nhận nhanh chóng

Dịch vụ như GrabFood, Now, và các dịch vụ giao hàng nội thành giúp đáp ứng nhanh nhu cầu tiêu dùng tức thì.

Lợi ích của thương mại điện tử trong đời sống hàng ngày

Thương mại điện tử mang lại nhiều lợi ích quan trọng:

Tiện lợi và tiết kiệm thời gian: Không cần ra ngoài, khách hàng có thể mua sắm mọi lúc mọi nơi.

Lựa chọn đa dạng: Mức độ phong phú về sản phẩm, dịch vụ luôn được cập nhật liên tục.

Giá cả cạnh tranh: Các nhà bán lẻ trực tuyến thường có giá tốt hơn so với cửa hàng truyền thống.

Dễ dàng so sánh và đánh giá sản phẩm: Người tiêu dùng có thể đọc phản hồi, đánh giá của người khác trước khi quyết định mua hàng.

Thanh toán an toàn, linh hoạt: Hỗ trợ nhiều phương thức thanh toán, từ chuyển khoản ngân hàng đến ví điện tử.

Các thách thức và hạn chế của thương mại điện tử

Tuy nhiên, thương mại điện tử cũng gặp phải một số vấn đề cần giải quyết:

Vấn đề bảo mật và an toàn thông tin: Các rủi ro liên quan đến mất dữ liệu, lừa đảo trực tuyến.

Chất lượng sản phẩm và dịch vụ hậu mãi: Khó kiểm soát chất lượng hàng hóa, dẫn đến khiếu nại, trả hàng.

Vấn đề vận chuyển và giao hàng chậm trễ: Khó kiểm soát quá trình vận chuyển, nhất là trong mùa cao điểm.

Thiếu tin cậy do gian lận trực tuyến: Người tiêu dùng cần cảnh giác với các website giả mạo hoặc gian lận.

Các chiến lược thúc đẩy thương mại điện tử phát triển tại Việt Nam

Để khai thác tốt tiềm năng của thương mại điện tử trong đời sống, các doanh nghiệp cần chú trọng các chiến lược sau:

Tăng cường nhận thức và đào tạo về kỹ năng số

Giúp người tiêu dùng và doanh nghiệp hiểu rõ về các công nghệ mới, cách mua sắm an toàn và hiệu quả hơn.

Đầu tư vào công nghệ và hạ tầng

Đẩy mạnh sự phát triển của các nền tảng, hệ thống thanh toán an toàn, logistics hiệu quả.

Chính sách hỗ trợ và phát triển hạ tầng pháp lý

Chính phủ cần ban hành các quy định rõ ràng, minh bạch để thúc đẩy thương mại điện tử phát triển bền vững.

Xây dựng hệ sinh thái tích hợp, rõ ràng

Tạo dựng các nền tảng liên kết chặt chẽ giữa nhà cung cấp, khách hàng và dịch vụ hậu cần.

Mọi thông tin chi tiết, xin vui lòng liên hệ:
📌Ngành Thương mại điện tử - Trường ĐH Thuỷ lợi
📌Địa chỉ: 175 Tây Sơn, Đống Đa, Hà Nội
📌Website: https://fem.tlu.edu.vn/nganh-thuong-mai-dien-tu 
📌Facebook: https://www.facebook.com/thuongmaidientu.tlu 
📌Tiktok: https://www.tiktok.com/@nganh_tmdt.tlu